Acıbadem Sağlık Grubu Tıbbı Direktörü ve Acıbadem Kadıköy Hastanesi Genel Cerrahi Bölüm Sorumlusu Prof. Dr. Metin Çakmakçı; ameliyat için en uygun zamanlamayla ilgili soruları yanıtladı:

* Acil değilse, ameliyat için en uygun dönem ne zaman sizce?
Hastaların çoğu, özellikle mevsim anlamında bunu sorarlar. ‘Yazın ameliyat olmaz, bahar ayları mı daha iyidir’ diye endişeye kapılırlar. Bu; ‘biyopsi yapmayalım kanser yayılır’ gibi yanlış bir görüş. Ameliyat için uygun mevsim yoktur, her zaman yapılabilir.

Zaman değil cerrah önemli

* Gün içinde yapılan ilk ameliyat mı, son ameliyat mı daha iyi?
Fark etmez. Profesyonel cerrah, günün hangi saati olursa olsun aynı kalitede ameliyat yapabilmeli. Bir grup cerrah sabah rahat bir ameliyatla başlamak ister, ondan sonra daha büyük bir ameliyatı listeye koymayı tercih eder. Bunun iyi kötü anlamında bir kriteri yok. Bu durum cerrahtan cerraha değişir.

* Hastanın ameliyat saatini seçme hakkı yok mu?
Hasta seçebilir; ama cerrahla onun programı çakışmazsa! Yoksa uzun bir süre ‘o saati istiyorum’ diye beklemek zorunda kalabilir.

* Siz olsanız pazartesi mi, cuma günü mü ameliyat olmak istersiniz?
Bu ameliyata göre değişir. Bazı ameliyatlar var ki, iki üç gün izin yeterlidir. Bir gün istirahatle işe başlanabilir. Pek çok hasta cuma günü ameliyat olmak ister ki hafta sonu dinlenip hafta başı işine dönebilsin.

* Muayene olunan hastane, cerrahi açıdan da tercih edilebilir mi?
Hasta için çok zor bir konu. Hastanenin genel niteliğine bakmak gerekli. Dünyadaki standartlardan bir tanesi akreditasyondur (denklik belgesi). Olmayan kötü değildir ama akreditasyonu varsa; o hastanenin temel politikalarının kontrollü olduğu anlamına gelir.

Tam teşekküllü olmalı

Hastanenin fiziksel koşullarına yani yeniliğine ve eskiliğine baksınlar; bunlar önemli ipuçları verir. Ben ameliyat olsaydım o hastanenin tam teşekküllü bir hastane olmasına özen gösterirdim. O hastanede bir genel cerrahi ameliyatı olmak zorunda kalsaydım; nitelikli bir kardiyoloji, radyoloji ve diyet servisinin olmasını isterdim. Gerektiğinde yani bir sorun çıktığında destek verecek hastane ve hekimlik altyapısı olması önemlidir.

* Pahalı hastane iyi hastane mi?
Hayır öyle bir şey yok.

* Hasta ameliyat olmadan önce sizce tüm riskleri tek tek öğrenmeli mi, yoksa bu hastanın paniğe kapılmasına neden olur mu?
İkisinin ortası; tek tek riskleri hastaya anlatmak anlamlı değil. Çünkü bir ameliyattan sonra oluşabilecek riskler, 1-2 değil 50-100-200 tanedir. Bazılarının oranları on birde birler düzeyine düşer. Hastayı bilgilendirmek gerekli ama mantıklı bir risk profili konusunda haber vermek gerekli. Örneğin tiroit cerrahisi yapıyorsanız, ses tellerine giden sinirin zedelenmesi riskini bilmeniz gerekli. Yüzde n-5 oranda ses niteliğinin değişebileceği konusunda bilgi vermek gerekli. Sonra ‘sürpriz’ demek olmaz. Beyin ameliyatında risk oranı on binde ikidir. Ben 20 senedir hiç görmedim. Pek çok cerrah hiç görmemiştir. Böyle bir şey olabilir diye hastaya anlatmak anlamlı değil. Hasta hakları içinde, hastanın bilgilendirmeyi istememe hakkı da vardır. ‘Doğru olanı bana yapın’ dediği zaman bunun kayıt altına alınması gerekli.

ESRA TÜZÜN – Sabah

1. Sahte doktorlar Estetik operasyondan iyi sonuç almak için operasyonu yapan doktorun deneyimli olması çok önemli. Tanımadığınız bir doktora kendinizi emanet etmeyin.

2. Bağımlılık faktörü Estetik operasyon korkusunu yendikten sonra sürekli ameliyat masasına yatmak gibi bir bağımlılık oluşabiliyor. Amerika’da yapılan bir araştırmaya göre 2004 yılında estetik operasyon geçiren hastaların yüzde 40′ı yeniden estetik yaptırmışlar. Bu oran Avrupa ülkelerinde de fazla.

3. Kötü sonuçlar Botoks uygulamaları her zaman iyi sonuç vermeyebilir. ‘Plastik Cerrahiyle İlgili 100 Soru ve Cevap’ adlı kitabın yazarı Diane Gerber, göz çevresine yapılan botoks uygulamalarının zamanla göz kapaklarının ve kaşların aşağıya doğru sarkmasına neden olabildiğini söylüyor.

4. Olumsuz durumlar Estetik cerrah Garth Fisher, “Estetik operasyon sırasında hasta; kan kaybı, enfeksiyon, anesteziye karşı reaksiyon ve kolay iyileşmeme gibi olumsuz durumlarla karşılaşılabiliyor” diyor. Hastanede kalma ve iyileşme sürecinin oldukça zorlayıcı olabildiğini belirtiyor.

Sabah

Günümüz kadını güzelleşmek ve gençleşmek uğruna, korkusuzca bıçak altına yatıyor. Ağrı, acı, ameliyatın yan etkileri ve riskleri çoğu zaman göz ardı ediliyor. Sadece ameliyatlar değil; botox, lazer epilasyon gibi daha küçük ama yine de doktor tarafından, steril ortamda uygulanması gereken estetik yöntemler de, dünyanın pek çok ülkesinde olduğu gibi, ülkemizde de artık kuaför salonlarında bile uygulanır oldu. Kötü gidişatı gören Amerikan Estetik Cerrahlar Birliği, yayınladığı raporda, estetik uygulamaları hakkında dikkat edilmesi gerekenleri sıraladı:

BİLİNÇLİ HASTA SORGULAMALI
* Doktorunuzu çok iyi tanıyın: Ameliyata karar verirken en önemli konu; doktoru iyi seçmek. Ameliyatı yapacak olan estetik cerrah, mutlaka işinin uzmanı ve Tabip Odası’na kayıtlı olmalı. Bunun dışında, bilinçli bir hasta, doktorun diğer hastalarının telefon numaralarını öğrenerek, cerrahın geçmişte yaptığı operasyonlar hakkında bilgi alır. Ayrıca, cerrahın daha önce yapmış olduğu uygulamalarla ilgili olarak, mahkemeye düşmüş vakasının olup olmadığına bakar.

* Ameliyatın yapılacağı yeri önemseyin: Ameliyatı yapacak doktor kadar, operasyonun yapılacağı yer de önemlidir. Son yıllarda bazı doktorlar, muayenehanelerini genişleterek, küçük hastaneler haline getirdiler. Her ne kadar şık döşenmiş, pahalı eşyalarla donatılmış yerlerde, taze sıkılmış meyve suları içerek tedavi görmek, kendinizi özel hissettiriyorsa da, ameliyat sırasında acil ve ciddi bir durumun ortaya çıkma ihtimali aklınızdan hiç çıkmamalı. Bu nedenle, muayenehaneyi andıran bu tür küçük hastanelerin ameliyathaneleri tercih edilmemeli. Mutlaka burayı tercih etmek gerekecekse, acil müdahalede en yakın hastaneye ne kadar zamanda ulaşacağınız, doktorun bu hastanelerle anlaşmasının olup olmadığı, mutlaka kontrol edilmeli. Ayrıca, acil durumlar için hazırda bekleyen ambulans olup olmadığı da kontrol edilmeli.
SİGARA İÇENE UYARI VAR
* Anestezi uzmanını tesadüfe bırakmayın: Hatalı ameliyatlarda, çoğunlukla anestezi uzmanları “günah keçisi” durumundadır. Estetik uygulamayı başarısız gerçekleştiren doktorlar, suçu çoğunlukla anesteziyi uygulayan kişiye yüklerler. Kuşkusuz, “Anestezistlerin hiç günahı yok” denemez. Ancak, iyi bir anestezi uzmanı, olası riskleri en aza indirecektir. Bu nedenle, ameliyatınızda anesteziyi uygulayacak uzmanı tanıyarak, kendinizi güvence altına alın.

* Bütün sağlık bilgilerinizi doktorunuza anlatın: Gündelik hayatınızda önem vermediğiniz bazı alışkanlıklarınız, ameliyat sırasında çok önemli olabilir. Örneğin; anesteziyi etkileyebilecek bazı ilaçlar veya zayıflama hapları ciddi sorunların ortaya çıkmasına sebep olabilir. Ayrıca; sigara ve alkol kullanımı da, ameliyatın başarısı ve risklerinin azalması açısından önemlidir. Amerika’da bazı doktorlar sigara içen hastaları ameliyat etmiyor veya sigarayı ameliyat öncesinde birkaç ay içmemesi şartını arıyor. Özetlemek gerekirse; günümüz tıp tekniği ne kadar gelişirse gelişsin, estetik operasyonlar çok ciddi ve tüm riskleri düşünülüp, ondan sonra karar verilmesi gereken ameliyatlardır.

Amerikalılar geçen yıl estetik uygulamalara 12.4 milyar dolar harcadı. Yılda 11.5 milyon estetik operasyon yapılan ülkede, uygulamaların yüzde 81’ini ameliyatsız estetikler oluştururken, Türkiye’de de estetik yaptıranların yüzde 84’ü ameliyatsız yöntemleri tercih ediyor. Araştırmalara göre, hem Amerika’da hem de Türkiye’de en çok tercih edilen estetik yöntemi ise botoks.

The American Sociaty For Aesthetic Plastic Surgery’ın (ASAPS) yaptığı araştırmaya göre, estetik yaptıranların sayısında 1997 yılına göre yüzde 444, ameliyatsız uygulamalarda ise yüzde 726 artış oldu. Estetik yaptıranların çoğu ameliyatsız yöntemi tercih ediyor. En çok botoks, lazer epilasyon ve dolgu yöntemi ilgi görüyor.

35 yaş üstünde estetik daha yaygın

Araştırmaya göre, yüzde 47’lik oranla en çok 35-50 yaş arasındakiler estetik yaptırıyor. Estetik yaptıranların yüzde 91.4’ünü ise kadınlar oluşturuyor. Estetik yaptıran erkeklerde ise önceki yıllara oranla hem Amerika’da hem de Türkiye’de gözle görülür bir artış var. Erkekler de estetik uygulamalar arasında en fazla botoksu ve lazer epilasyonu tercih ediyor.

Türkiye’de durum

Türkiye’de de Amerika’da olduğu gibi estetikte ameliyatsız yöntemler ön sırada. Estetik yaptıranların yüzde 84’ü ameliyatsız estetiği tercih ediyor. Botoks, Türkiye’de de en çok ilgi gören uygulama.

Türkiye’de 25 doktorun hasta profili üzerinde yapılan araştırmaya göre, botoks yaptıranların yüzde 88’ini kadınlar oluşturuyor ve en çok 35-50 yaş arasındakiler botoks yaptırıyor.

Araştırmaya göre, Türkiye’de botoks yaptıran erkeklerin oranı da her geçen gün artıyor. Araştırmaya katılan 25 doktordan alınan verilere göre, 2000 yılında botoks yaptıran erkek hasta oranı yüzde 4,5 iken, bu oran 2006 yılının ilk altı ayında yüzde 12’ye yükseldi.

En fazla yapılan ameliyatsız uygulamalar

Botoks43,15

Lazer epilasyon20,52

Dolgu uygulamaları15,64

Mikrodermabrazyon13,41

Kimyasal peeling7,28

En fazla yapılan cerrahi uygulamalar

Liposuction32,04

Meme operasyonları25,64

Göz kapağı ameliyatları16,28

Burun operasyonları14,13

Karın germe11,91

Kaynak: Hürriyet

Maalesef sigara tüm sağlık sorunlarından sonra estetik operasyon düşünen hastalarında korkulu rüyası.Akciğer kanseri ve amfizeme bağlı ölümlerin yüzde 90’ından sigara sorumlu. Ağız, gırtlak, yemek borusu, mide, pankreas, mesane, prostat ve rahim ağzı kanserleri, kalp krizi, inme ve bacak kangreni riski sigara içenlerde daha sık görülüyor. Sigara içen erkeklerde iktidarsızlık, kadınlarda ise düşük yapma, erken doğum ve düşük ağırlıklı bebek doğurma riski de artıyor.

Sigaranın zararları az önce okuduklarınızdan ibaret değil. Cildinizin gençliğini, güzelliğinizi de tehdit ediyor. Estetik girişimlere ihtiyacı artırdığı gibi, müdahalelerin başarısını da düşürüyor. Plastik Cerrahi Uzmanı Dr. Teoman Doğan, sorularımızı yanıtladı.

Sigara, estetik girişimleri nasıl etkiliyor?

- Estetik ameliyatlar da diğer operasyonlar gibi dokulardaki kan dolaşımının belli bir seviyede olduğu ve bu seviyede kalacağı varsayılarak planlanır. Örneğin otomobil kullanırken benzinin motora belli bir ölçüde geleceğini ve asla tıkanmayacağını varsayarsınız. Kan dolaşımı da buna çok benziyor. Sigara içmek, kanı dokulara ulaştıran damar ağında ciddi bozukluklar yaratıyor. Damarların anormal derecede ve kontrolsüz kasılmalarına ve dolaşımı durdurmalarına sebep olabiliyor. Ameliyat edilen bölgedeki kan dolaşımı cerrahi müdahale yüzünden aksadığında, kalan damar ağının belli bir seviyeyi rahatlıkla koruyacağını düşünürüz. İşte sigara bu güvenilen dağlara karlar yağdırır. Dokular oksijensiz, beslenmesiz, korumasız kalır.

Sigara estetik girişimlere ihtiyacı artırır mı?

- Evet. Çünkü yaşlanmayı hızlandırır. Bu etkisini uzun uzun anlatmaya gerek yok, sigara içenlerde zaten bariz. Kırışıkları ve dokularda yerçekimine bağlı sarkmaları artırır. Bu etkiyi sadece yanaklarda değil bütün vücutta görmek mümkün. Bağ dokusu gevşer, cilt elastikiyetini kaybeder, rengi solar, cansızlaşır.

Sigara içenlere yönelik estetik girişimlerin sonuçları farklı mı?

- Sigara içenlerin nekahet süresi uzun ve zor geçer. Operasyon sonrası her türlü komplikasyona da açık olur vücutları. Ayrıca sigara içenlerin ameliyatı daha temkinli yapılır ve çapı küçük tutulur. Dolayısıyla elde edilen sonuç da sınırlı olur. Ameliyattan hemen sonra sigara içmeye devam ederlerse riskler daha da artar.

AMELİYATTAN ÖNCE SİGARA VE DOĞUM KONTROL HAPINA ARA

Sigara içen hastaları ameliyat ediyor musunuz?

- Belli ameliyatları yapmıyorum. Özellikle yüz germe ve göğüs küçültme ameliyatında hastanın sigara içmiyor olması gerek. İçiyorsa da en az altı hafta önce bırakması şart. Mutlaka bir sorun çıkar demiyorum elbette ama riskleri artırmak estetik bir müdahalede kabul edilemez. Günde bir paketin üzerinde sigara kullanan hastalarıma, önce azaltın ameliyatı sonra yapalım, diyorum. Sigara ve doğum kontrol hapı gibi ilaçların bir arada kullanılması da emboli riskini ciddi şekilde artırıyor. Doğum kontrol hapında olduğu gibi, menopoz sonrası yapılan hormon takviyeleri de östrojen içerir. Ameliyattan altı hafta önce her ikisini de bırakmak şart.

-Başarılı operasyonlar için hastalara neler önerirsiniz?

- İki temel önerim var. 1, sigara içmeyin. 2, kilonuzu kontrol edin. Fazla kilolu olmak bütün ameliyatları olumsuz etkiler. İlla şişman olmaktan da bahsetmiyorum. Mümkün olduğunca sağlıklı beslenin ve kilonuzu kontrol edin. Sürekli olarak kullanılan ilaçlar çok önemli.Özellikle doğal vitamin ve takviye ilaçlarının birçoğu kanı aşırı sulandırabiliyor. Bu, ameliyat sonrasında beklenenden çok daha fazla morluğa ve şişliğe neden olabiliyor.

Memeleri bile sarkıtıyor

Sigaranın cilt üzerindeki etkileri tek kelimeyle “feci”. Bunu en iyi sigarayı bırakanlarda gözlemek mümkün. Özellikle günde iki paket ve üzerinde sigara içenler, sigarayı bıraktıklarında sanki bir anda gençleşirler. Cilt rengi değişir, esnekliği artar, kırışıklıklar azalır. Bunun, cildin kan dolaşımı ve beslenmesindeki artışla doğrudan ilgisi var. Sigara yüzlerce, hatta binlerce zehir olarak kabul edilen maddeyi kan yoluyla cilde ulaştırıyor. Yani cildinizi zehirliyor. Bağ dokularının kendisini yenilemesine engel oluyor. Hücreler ve kollajen gibi proteinlerden oluşan yumuşak dokular da dahil olmak üzere vücuttaki her doku sürekli kendini yeniler. Sigaranın en kötü etkisi bu yenilenmeyi azaltmak. Memelerdeki sarkmayı bile artırıyor. Ayrıca bütün organ sistemlerini kötü etkileyerek dolaylı olarak vücudu yıpratıyor.

Kemik sağlığı boğazdan geçer!

Türkiye Osteoporoz Derneği ve Osteoporoz Hasta Derneği bir “Kalsimenü” kitapçığı hazırladı. Türkiye’nin her yerinde yapılacak bilinçlendirme toplantılarında ücretsiz dağıtılacak kitapçıkta, vücuda kalsiyum kazandıracak ve dolayısıyla kemikleri güçlendirecek çorba, yemek ve tatlı tarifleri var. Beş osteoporoz derneğinin oluşturduğu Türkiye Osteoporoz Platformu Koordinatörü Prof. Dr. Merih Sarıdoğan, en önemli kalsiyum kaynaklarının besinler olduğunu belirtiyor. Kemik kaybı 35 yaş civarında hızlanmaya başladığı için kemik dokusunun yoğunluğu giderek azalıyor. Vücut zamanla kalsiyum kaybederek, kemiklerin delikli, zayıf ve kolay kırılabilir olmasına yol açıyor. O yüzden doğru beslenme ve kalsiyum alımı, ileri yaşlarda karşılaşılan kemik erimesi riskini azaltabilir.

Aşağıdaki gruplarda yer alıyorsanız, osteoporoz tehdidi altındasınız:

Üçten fazla doğum yapanlar, düşük kalsiyumla beslenenler.

Kortizon, epilepsi, tioid ve bazı kanser ilaçlarını kullananlar.

Ailesinde kemik erimesi bulunanlar.

Çok fazla kahve ve asitli içecek içenler.

Sigara ve alkol kullananlar.

Kırmızı eti fazla tüketenler.

TÜY DÖKEN SERUM: Kadın ve erkekteki istenmeyen tüylerle mücadele için yeni bir seçenek var. Bioder’in geliştirdiği ve ürettiği serumu, tüyler ağda gibi bir yöntemle kökten alındıktan sonra ayda üç kez sürmek gerekiyor. Bioderserum’u test eden İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi raporlarına göre, altı ayın sonunda tüylerde yüzde 56 azalma, uzamada yüzde 65 gecikme ve yüzde 37 incelme gözlendi. Altı ila 10 ay sonunda ise kalıcı çözüm sağlandı. Yüz ve beden tüyleri için üretilen Bioderserum açık renkli tüylerde de etkili.

ZAMANI OLMAYANLARA KOLAY YEMEKLER: Sedef İybar ve Zeynep Bilgin’in yemek pişirmede zamansızlık sorunu yaşayanların hayatını kolaylaştırmak için yazdığı kitap satışa çıktı. “Kolay Aslında” adlı yemek kitabında, en zorunun hazırlanması bile 45 dakikayı geçmeyen 75 tarif bulunuyor. D&R ve Remzi kitapevlerinde, 25 YTL’den satılan kitabta dünya mutfağından pratik yemekler var.

Yazar: Mesude ERŞAN – Hurriyet